App Store Uygulamaları ve Ücretlendirme

iPhone'un (ve iPod Touch'ın) uygulama pazarı olan App Store, resmen devreye gireli yaklaşık 9 ay oldu ve geçen gün App Store'dan indirilen toplam uygulama sayısı 1 milyara ulaştı. Şu an App Store'da, 13 milyon iPhone ve 17 milyon iPod Touch kullanıcısı tarafından sürekli indirilen 35.000 civarında uygulama bulunuyor.

Şu an için 35.000 olan ve sürekli artan bu uygulamaların dörtte üçünü ise ücretsiz (Free) uygulamalar oluşturuyor. İşte bu ücretsiz ifadesi, yıllardır klasik cep telefonlarını kullanmış ve sadece bağlı bulunduğu operatörle muhatap olmaya alışmış kullanıcıların kafasını karıştırıyor. Bir de Turkcell gibi App Store üzerinden uygulama dağıtmaya başlayan operatörler işin içine girince, bir uygulama indirirken ve kullanırken ne ücretli, ne değil ve kime ne ödeyeceğimiz karmaşaya yol açıyor.

İşte bu yüzden bu yazıda bazı kavramları açıklayayım istedim. Eğer iPhone kullanıyorsanız artık Apple ve bağlı bulunduğunuz operatör olmak üzere iki muhatabınız var demektir. Ayrıca bu iki muhatap cihazın satışı sonrasındaki ücretlendirme konularında tamamen bağımsız hareket eder ve faturalama mekanizmaları tamamen ayrıdır. İsterseniz bu noktayı adım adım biraz daha detaylandıralım:

1) Uygulamanın Ücretlendirilmesi.

App Store'dan ücretli (Paid) bir uygulama indireceğimiz zaman bunun bedelini, Apple ID alırken verdiğimiz kredi kartı üzerinden, sadece Apple tahsil eder. Bu tahsilatın GSM operatörünüz ile hiç bir ilgisi olmaz, hatta haberi bile olmaz. App Store'da üzerinde ücretsiz (Free) yazan bir uygulama indirdiğimiz de ise Apple da doğal olarak kredi kartımızdan herhangi bir bedel düşmez.



Özetle App Store'daki uygulamaların ücretlendirilmesi konusunda tek muhatabımız Apple'dır.

2) Verinin Ücretlendirilmesi.

Bir önceki maddede uygulama bedellerinin Apple tarafından tahsil edildiğini netleştirdik, peki ya bu uygulamayı indirirken veya kullanırken oluşan veri trafiğinin ücretlendirmesi ne olacak? İşte bu noktada devreye siz giriyorsunuz :) Eğer uygulamayı EDGE üzerinden indirirsek bağlı bulunduğumuz GSM operatörümüzün data (veri) tarifesi üzerinden ücretlendiririz. Örneğin eğer 3GB.'lık bir data tarifemiz varsa, uygulamayı EDGE üzerinden indirmek muhtemelen bize ekstra bir fatura çıkarmayacaktır limiti aşmadığımız sürece. Fakat eğer herhangi bir data tarifemiz yoksa uygulamanın büyüklüğüne göre güzel bir faturayla karşılaşmamız muhtemel :)

Bu yüzden çoğu kullanıcı, App Store'dan uygulamaları Wi-Fi üzerinden indirmeyi tercih eder. Wi-Fi üzerinden indirdiğimizde de devreye bu sefer, (Örneğin evdeysek) ADSL servis sağlayıcımız devreye girer. Fakat ADSL veri limitleri şu an için çok daha yüksek ve daha ucuz olduğu için Wi-Fi'dan veri transferleri bizi pek üzmez.

Ayrıca yukarıdaki söylediğimiz herşey internet bağlantısına ihtiyaç duyan uygulamaları kullanırken oluşan veri trafiği için de geçerlidir. Uygulamayı kullanırken internete nasıl bağlandıysak (EDGE veya Wi-Fi) ücretlendirme ona göre olur.

Özetle uygulamaları indirirken veya kullanırken oluşan veri trafiğinin ücretlendirilmesinin Apple ile hiç bir ilgisi yoktur. Kullandığımız bağlantıya göre GSM operatörleri veya İnternet Servis Sağlayıcımız muhatabımızdır.

3) Servisin Ücretlendirilmesi.

Özellikle Turkcell'in son zamanlarda bazı servislerini App Store uygulaması olarak yayınlamasından sonra karşılaştığımız bu tip durumlarda, yukarıda saydığımız maddeler dışında bir de servisin ücretlendirilmesi durumu vardır. Bu tip durumda genelde operatörler uygulamayı App Store'da ücretsiz yayınlar, fakat kullanımından ayrıca ücret alır. Uygulamanın indirilmesi konusundaki ücretlendirmede ise yine ikinci maddedeki kurallar geçerli olur.

Bir tek bazı durumlarda operatörler, servis ücreti aldığı uygulamanın EDGE üzerinden oluşturacağı veri trafiğini ücretsiz yapar. Zaten iPhone uygulaması olarak yararlandığım bir servise para ödüyorsam, bu servisin EDGE üzeriden yarattığı veri trafiğine ayrıca ücret ödemek istemem. Örneğin eğer Turkcell Süper Lig uygulamasındaki gol videolarının EDGE üzerinden yarattığı trafik ayrıca ücretlendiriliyor olsaydı (ki ücretlendirilmiyor), hem Goller Cepte servisine hem de videoların yarattığı veri trafiğine para ödüyor olurduk. Hele bir de abone olduğumuz takımın maçlarında bir sürü gol olduğunu düşünün :)

Sonuç olarak eğer EDGE üzerinden internete bağlantı için güzel bir data paketiniz/tarifeniz yok ise ne uygulamayı indirirken ne de kullanırken EDGE bağlantısını tercih etmeyin, sadece Wi-Fi bağlantısını kullanın. Sonradan "Ben ücretsiz diye bir uygulama indirdim, sonra yüklü bir fatura ile karşılaştım" demeyin.

Not: EDGE konusunda detaylı bilgi almak isteyenler daha evvel paylaştığımız iPhone ve EDGE Sorunları başlıklı yazımıza bir göz atabilirler.

iEmoticons ile Emojili Mesajlar Gönderin

Japonların emoticon veya emoji, ülkemizdeki MSN kullanıcılarının smiley diye adlandırdıkları küçük resimlerden oluşan mesaj ikonlarını sanırım bilmeyen yoktur. Bildiğim kadarı ile Japonlar, emoji'siz mesajlaşamazlar:) Hatta sırf bu yüzden iPhone'un Japon pazarına girişi gecikmişti, iPhone emojileri başta desteklemediği için.

iPhone'da başlarda sadece Japonlar için olan bu emoji özelliği, jailbreakli cihazlarda yapılan ufak bir kurulumla uzun zamandır herkese açıktı. Fakat bugün, daha evvel tanıttığımız Adam Asmaca oyununun geliştiricisinden öğrendim ki, iEmoticons gibi App Store'dan yükleyebileceğimiz bazı uygulamalar ile de bu özellikten orijinal iPhone sahipleri de yararlanabiliyormuş.



Dolayısıyla iPhone'umuzda Emoji Klavyeyi aktife etmek için de aşağıdaki adımları izliyoruz:

1) Öncelikle App Store'da 0.99$'a satılan iEmoticons isimli uygulamayı cihazımıza kuruyoruz. Ardından da uygulamayı çalıştırıp ana menüde, sağ üstte çıkan "i" seçeneğine bir kere tıklıyoruz, yeni bir ekran açılıyor ve emojiler cihazımızda aktif oluyor. Uygulamayı artık kapatabiliriz, bu işlemi sadece bir sefer yapmak yeterli oluyor.

2) Şimdi de bu emojilerin klavyede çıkmasını sağlamalıyız. Bunun için de Ayarlar (Settings) -> Genel (General) -> Uluslararası (International) -> Klavyeler (Keyboards) menüsünden Japonya seçeneğine tıklayıp aşağıdaki ekran görüntüsünde olduğu gibi Emoji simgeleri'ni aktif hale getiriyoruz.



Not: Eğer sağ üstteki ekran görüntüsünde yer alan menüde, Emoji simgeleri seçeneği çıkmaz ise bilin ki iEmoticons uygulamasında "i" seçeneğine tıklamamışsınızdır. 1 numaralı adımdan işlemi tekrar edin.

3) Artık klavyenin çıktığı herhangi bir uygulamayı (SMS, Mail, vs.) açıp Emoji'leri kullanmaya başlayabiliriz. Fakat Emoji'ler klavyede hemen görünür durumda değildir. Bunun alttaki ekran görüntüsü olduğu gibi için klavyenin sol alt köşesindeki dünya şeklindeki ikona tıklamamız gerekiyor. Harflerin bulunduğu klasik klavye moduna dönmek için de yine aynı ikona tıklıyoruz.



Bu dünya şeklindeki seçeneğin hemen yanındaki saat şeklindeki seçenekde de en son kullandığımız emojiler yer alıyor. Böylelikle en sık kullandığımız emojileri, 460 tanesinin arasından aramak zorunda kalmıyoruz her seferinde. Emojiler klavyenin altında hemen farkedeceğiniz şekilde gruplanmış durumda, her bir bir gruptaki emojiler birden fazla sayfadan oluşuyor. Diğer sayfalara geçmek için de sayfaları kaydırıyoruz sola doğru.

Buraya kadar anlattıklarımı okuduktan sonra eminimki aklınızdan "İçinde emojilerin bulunduğu mesajı alan iPhone kullanıcılarda da aynı ayarların yapılmış olması gerekiyor mu?" sorusu geçmiştir. Çünkü bende de geçti ilk kurduğumda :) Fakat hemen bir test yapıp, 2.2.1 versiyonlu ama Emoji'lerin aktif olmadığı başka bir iPhone'a mesaj atıp kontrol ettim ve sağ üstteki ekran görüntüsündeki gibi düzgünce Emojilerin çıktığını gördüm.

Bu arada maalesef Emojileri kullanabilmek (hem alan, hem de gönderen) için cihazımızın versiyonunun en az 2.2 olması gerekiyor. Zaten değilse iEmoticons uygulamasını kuramıyoruz.

Not: Her bir emoji simgesi aslında 8 karakterlik bir HTML kodu. Dolayısıyla SMS'te 1 emoji simgesi 8 karakterlik yer kaplıyor.

Eğer siz de arkadaşlarınızı şaşırtmak isterseniz aşağıdaki linki bulunan iEmoticons'u App Store'dan 0.99$'a yükleyebilirsiniz. Ayrıca bu linkte iEmoticons'un kurulumunun adım adım anlatılıdığı ingilizce bir doküman da mevcut.

Not: App Store'da Emojileri aktif hale getirmek için ücretsiz bir uygulama bulamadım. Tam aksine daha pahalı uygulamalar vardı. Ücretsizini bulursanız lütfen paylaşın.

Turkcell Süper Lig App Store'da

Yazılarımızı yakından takip edenler, Turkcell'in Goller Cepte ismindeki servisinin iPhone'daki kullanımını yaklaşık 4 ay evvel paylaştığımızı hatırlayacaklardır. iPhone'da WAP/MMS çalışmadığı için bu servisin iPhone versiyonu, gol videolarının linklerinin SMS olarak gönderiyordu. Tabii bu durumda videolar cihaza kaydedilemediği için, her izlemek istediğimizde tekrardan indirmek zorunda kalıyorduk.



Bu sabah App Store'da yerini alan Turkcell Süper Lig uygulaması sayesinde ise artık gol videoları cihazımıza bir kere yükleniyor ve ondan sonra da istediğimiz kadar izleyebiliyoruz. Gerçi ligin bitmesine az kaldığı için biraz geç kalmış bir uygulama ama yine de ekstradan fikstrü, maç sonuçlarını ve haberleri ücretsiz veriyor olmasından dolayı güzel bir uygulama.

Aslında iTunes'ta uygulama ile ilgili detaylı bilgi mevcut ama ben yine de birkaç önemli bilgiyi burada paylaşayım ilgilenenler için:

* Uygulama App Store'dan ücretsiz olarak indirilebiliyor fakat uygulamayı sadece Turkcell aboneleri kullanabiliyor.
* EDGE üzerinden bağlantıda uygulamanın açılışında herhangi bir şifre sorulmaz iken Wi-Fi'dan bağlantıda Süper Şifre'ye ihtiyaç duyuluyor.
* Gol görüntüleri hariç diğer tüm bilgiler (fikstür, haber, maç sonuçları, vs.) abonelik gerektirmiyor yani ücretsiz. Fakat EDGE üzerinden bağlantıda uygulamanın yarattığı data trafiği bağlı bulunan data paketine göre ücretlendiriliyor. Yani örneğin aylık 100MB, 1GB, 3GB gibi paketin bulunanların limitlerinden düşülürken, data paketi olmayanlardan standart data tarifesi üzerinden oluşan trafiğe göre ücretlendirme oluyor. (Bu yüzden paketsiz EDGE üzerinden kullanıma DİKKAT!)
* Gol videoları ise yüksek data trafiğine neden olduğu oluşturdukları trafiği ücretsiz. Yani bir önceki madde, gol videoları için geçerli değil. Fakat gol videolarını izleyebilmek için de abonelik şart. (Takım başına haftalık 1,5 TL / 10 Kontör)
* Maç günleri (Cuma, Cumartesi, Pazar) sadece abone olunan takımların golleri izlenebilirken, Pazartesi gününden itibaren tek bir maç aboneliği olsa dahi diğer tüm maçların golleri izlenebiliyor.



Uygulama, maçın tamamını aynı Digiturk'ün verdiği gibi canlı olarak vermiyor ama gol olduktan bir süre sonra yaklaşık 10 saniyelik gol videosunu yayınlıyor. Bir de maçın oynandığı sırada sağ üst köşede çıkan "Canlı" simgesine tıklandığında karşımıza, maçın önemli pozisyonların anlatıldığı aşağıdaki gibi bir ekran çıkıyor. Bu ekran ayrıca otomatik olarak güncelleniyor dakikalar ilerledikçe.



Uygulama açıkken de bir gol olduğunda gol videosu otomatik olarak yükleniyor ve titreyerek bizi uyarıyor. Fakat maalesef Apple izin vermediği için uygulama kapalıyken golden haberimiz olamıyor.



Gol videolarını izlemek için gerekli abonelik işlemi de uygulama içerisinden başlatılabiliyor. Ben daha evvelden Fenerbahçe için SMS servisine abone olduğum için yeniden abonelik yaptırmama gerek kalmadı. Fazladan bir de diğer takımların gollerini izleme imkanına kavuştum, tabii hafta başını bekleyerek.

Uygulama ile ilgili tek eleştirim videoların kalitesi. Muhtemelen aynı videolar diğer cep telefonları ve EDGE bağlantı düşünülerek hazırlandığı için çok kaliteli değil. En azından Wi-Fi bağlantı için daha yüksek kalitede videolar olmalı.

Eğer Goller Cepte servisine zaten aboneyseniz bu uygulamayı kaçırmayın derim. Aşağıdaki linki kullanarak da uygulamayı ücretsiz olarak App Store'dan indirebilirsiniz.

Ayrıca aşağıdaki linki kullanarak Turkcell'in web sitesinden uygulama ile ilgili detaylı bilgi de bulabilirsiniz:

http://www.turkcell.com.tr/bireysel/cihazlar/iphone3G/iphone3guygulamalari/tsliphone